Archiwa tagu: noże

Nóż i już, czyli prosta pielęgnacja kuchennego ostrza

 

Zadajcie sobie pytanie – bez czego nie można obejść się w kuchni? Założę się, że większość z Was na pierwszym miejscu wymieniłaby nóż kuchenny. Bez niego po prostu w naszych kulinariach nic się nie zadzieje. Aby służył on dobrze i długo, trzeba o niego dbać. To trochę jak z samochodem. Bez odpowiedniej pielęgnacji nawet nowe auto potrafi trafić do warsztatu. Oto więc kilka prostych rad, które pozwolą Ci się cieszyć ostrym nożem przez długi czas.

noz1

Jak dbać o nóż? Nic prostszego!

Po pierwsze, noże nie lubią wilgoci. Nie należy ich więc zbyt długo trzymać w zlewie, a także często myć w zmywarce. Najlepiej od razu po krojeniu umyć i przetrzeć do sucha ściereczką. Po drugie, najlepszym przyjacielem każdego noża jest ostrzarka. Gdy czujemy, że nasze ostrze nie tnie już tak gładko, powinniśmy zadbać o jego naostrzenie. Po trzecie, noże potrzebują odpowiedniego przechowywania. Zapomnij o wkładaniu ich do szuflady pełnej sztućców. Ostrze nie powinno niczego dotykać, aby po prostu się nie tępiło. Świetnym rozwiązaniem może być powieszenie go na listwie magnetycznej. Po czwarte – jak kroić, to tylko na miękkim podłożu. Drewno czy miękki plastik amortyzują ruchy ostrza i nie powodują jego tępienia. No i na końcu – noże służą do krojenia, ewentualnie smarowania, nigdy do otwierania puszek czy dokręcania śrubek. Często w roztargnieniu wykorzystujemy ostrze zupełnie niezgodnie z jego przeznaczeniem. Jest to bardzo niebezpieczne, bo nie tylko się tępi, ale przede wszystkim może się ułamać.

noz2

Jak nóż to tylko z IKEA

Na szczęście dbanie o nóż nie wymaga od nas wielkiego zaangażowania, szczególnie jeśli wybierzemy się do IKEA. Tutaj znajdziemy właściwie wszystko, co potrzebne jest do pielęgnacji naszego ostrza. Ostrzarki ASPEKT, FLAKSA i SKÄRANDE tylko czekają, aby wziąć się za ostrzenie Twoich noży. Listwy magnetyczne GRUNDTAL i FINTORP łatwo zawiesisz i przechowasz na nich swoje ulubione narzędzia – bez problemu będziesz mógł po nie sięgnąć, a do tego zupełnie się nie stępią. Drewniane deski z serii APTITLIG czy PROPPMÄTT sprawią, że krojenie będzie jeszcze przyjemniejsze.  Ale to nie wszystko! W IKEA znajdziesz też specjalne noże, o które będzie Ci łatwiej dbać. W seriach VÖRDA, IKEA 365+ i VARDAGEN występują specjalne noże do chleba, warzyw, owoców czy mięs. Odpowiednio przygotowane pod konkretne produkty spożywcze ostrza dłużej zachowują swoje właściwości, a także są trwalsze i efektywniejsze w użyciu.

noz3

Dbanie o kuchenne noże jest proste, przyjemne i sprawia dużo satysfakcji. Warto więc poświęcić im chwilę, by ich ostrza służyły Ci jak najlepiej i jak najdłużej.

VARDAGEN – noże, które warto mieć

Warto wiedzieć

 

Dobry nóż to podstawa w każdej kuchni. Ale co to znaczy „dobry nóż”? Jak dobrać odpowiednie ostrze? I ile właściwie trzeba mieć noży?

Noże, tak jak i cała seria VARDAGEN, to solidne, niezawodne narzędzia do codziennego przygotowania posiłków. Od razu rozpoznajemy klasyczny, skromny kształt rękojeści z charakterystycznymi nitami. Projektantkami noży VARDAGEN są Pia Amsell i Barbro Berlin.

Noże, tak jak i cała seria VARDAGEN, to solidne, niezawodne narzędzia do codziennego przygotowania posiłków. Od razu rozpoznajemy klasyczny, skromny kształt rękojeści z charakterystycznymi nitami. Projektantkami noży VARDAGEN są Pia Amsell i Barbro Berlin.

Pięć noży VARDAGEN to podstawowy, uniwersalny zestaw, który zaspokoi wszystkie potrzeby.

Uniwersalne noże VARDAGEN do dzielenia i siekania, na przykład mięsa i warzyw korzeniowych. Większy i masywniejszy z nich jest idealny do szatkowania i kostkowania. Długości ostrzy to 16 i 20 cm.

Uniwersalne noże VARDAGEN do dzielenia i siekania, na przykład mięsa i warzyw korzeniowych. Większy i masywniejszy z nich jest idealny do szatkowania i kostkowania. Długości ostrzy to
16 i 20 cm.

Mały i poręczny nóż VARDAGEN, potocznie nazywany obierakiem. Ma ostrze odpowiednie do obierania, przycinania oraz rozdrabniania owoców i warzyw. Długość ostrza: 9 cm.

Mały i poręczny nóż VARDAGEN, potocznie nazywany obierakiem. Ma ostrze odpowiednie do obierania, przycinania oraz rozdrabniania owoców i warzyw. Długość ostrza: 9 cm.

Nóż VARDAGEN do warzyw i mięsa z zagłębieniami na ostrzu, które napowietrzają krojoną powierzchnię, dzięki czemu jedzenie nie przywiera do noża, a krojenie czy szatkowanie jest łatwiejsze i szybsze. Długość ostrza: 16 cm.

Nóż VARDAGEN do warzyw i mięsa z zagłębieniami na ostrzu, które napowietrzają krojoną powierzchnię, dzięki czemu jedzenie nie przywiera do noża, a krojenie czy szatkowanie jest łatwiejsze i szybsze. Długość ostrza: 16 cm.

Nóż do pieczywa – najdłuższy z serii VARDAGEN – ma ząbkowaną krawędź, która ułatwia krojenie chleba i miękkich warzyw, takich jak pomidory, a także owoców cytrusowych. Świetnie nadaje się też do krojenia pieczeni. Długość ostrza: 23 cm.

Nóż do pieczywa – najdłuższy z serii VARDAGEN – ma ząbkowaną krawędź, która ułatwia krojenie chleba i miękkich warzyw, takich jak pomidory, a także owoców cytrusowych. Świetnie nadaje się też do krojenia pieczeni. Długość ostrza: 23 cm.

Co to znaczy dobry nóż?

  • To wysokiej jakości stal jest warunkiem tego, że nóż długo pozostanie ostry, oraz że nie będzie niekorzystnie zmieniał smaku i wartości odżywczych krojonych produktów i przygotowywanej potrawy. Noże VARDAGEN są wykonane z nierdzewnej stali molibdenowo-wanadowej, zwanej też narzędziową. Jest bardzo twarda i charakteryzuje się wysoką odpornością na ścieranie, zużycie oraz zwiększoną wytrzymałością na czynniki chemiczne. Trzeba pamiętać także o tym, że żeby noże długo trzymały ostrość, należy je myć wyłącznie ręcznie. W zmywarce szybciej się tępią.
  • Trzpień noży VARDAGEN przechodzi przez całą długość plastikowej rękojeści i dlatego noże te są nie tylko bardzo wytrzymałe, ale i lepiej wyważone. Odpowiednio długie trzonki pozwalają lepiej rozłożyć siłę potrzebną do krojenia. Natomiast ich ergonomiczny, doskonale leżący w dłoni kształt gwarantuje, że żaden nóż VARDAGEN nie wyślizgnie się z dłoni, a ręka nie będzie się męczyła podczas krojenia. To o takich nożach mówi się, że są przedłużeniem ręki krojącego.

SKUREN – sztućce

To mi się podoba

 

Zabawa formą. Klasyczny, XIX-wieczny wzór łyżek, noży i widelców w uproszczonej, nowoczesnej odsłonie.

sztucce IKEA

Projektanci coraz częściej wracają do dawnych form; powielają je w innej, zwykle zaskakującej skali, adaptują do zaawansowanych technologii albo, tak jak Henrik Preutz, projektant sztućców SKUREN – upraszczają i stosują nowe materiały, by stworzyć współczesne produkty. Są one jak melodie, które lubimy, bo – jak w sławnej kwestii inżyniera Mamonia z filmu Rejs – po prostu już raz je słyszeliśmy. Cytaty i nawiązania do przeszłości stwarzają wrażenie ciągłości, dając poczucie bezpieczeństwa oraz wpisując się w dominujący w ostatnich latach w projektowaniu wnętrz, a w przypadku sztućców także aranżacji stołu – eklektyzm.

Sztućce SKUREN; 1. – komplet 24 szt. (6 widelców, 6 noży, 6 łyżek i 6 łyżeczek) i 2. – komplet 20 szt. (4 widelce, 4 noże, 4 łyżki, 4 łyżeczki i 4 widelczyki deserowe lub do sałatek). I, oczywiście, są ze stali nierdzewnej, którą wynalazł pracujący dla przemysłu zbrojeniowego angielski inżynier Harry Brearley w 1913 roku. Brearley poddał mieszankę żelaza, węgla i chromu działaniom octu oraz soku z cytryny i odkrył, że jego stal nie rdzewieje. Do nowego wynalazku udało mu się przekonać producenta noży R. F. Mosleya. Początkowo stal nierdzewna używana była tylko do wyrobu sztućców. W 1924 r. w Wielkiej Brytanii opatentowano stal według normy AISI 304, zawierającą 18% chromu i 8% niklu, która wyparła miedź, cynk, a później zwykłą stal i aluminium, a częściowo także srebro. Takich sztućców nie trzeba już wycierać zaraz po umyciu, by nie zardzewiały. A w przeciwieństwie do srebrnych i posrebrzanych – można je myć w zmywarce.

Sztućce SKUREN; 1. – komplet 24 szt. (6 widelców, 6 noży, 6 łyżek i 6 łyżeczek) i 2. – komplet 20 szt. (4 widelce, 4 noże, 4 łyżki, 4 łyżeczki i 4 widelczyki deserowe lub do sałatek). I, oczywiście, są ze stali nierdzewnej, którą wynalazł pracujący dla przemysłu zbrojeniowego angielski inżynier Harry Brearley w 1913 roku. Brearley poddał mieszankę żelaza, węgla i chromu działaniom octu oraz soku z cytryny i odkrył, że jego stal nie rdzewieje. Do nowego wynalazku udało mu się przekonać producenta noży R. F. Mosleya. Początkowo stal nierdzewna używana była tylko do wyrobu sztućców. W 1924 r. w Wielkiej Brytanii opatentowano stal według normy AISI 304, zawierającą 18% chromu i 8% niklu, która wyparła miedź, cynk, a później zwykłą stal i aluminium, a częściowo także srebro. Takich sztućców nie trzeba już wycierać zaraz po umyciu, by nie zardzewiały. A w przeciwieństwie do srebrnych i posrebrzanych – można je myć w zmywarce.

Balansując między tradycją a nowoczesnością, sztućce SKUREN pasują do zastawy w każdym stylu, od klasycznej elegancji po rustykalny. I rzecz jasna do eklektycznych mieszanek łączących elementy z różnych okresów historii sztuki stosowanej i wzornictwa, a także inspiracji etnicznych.

Balansując między tradycją a nowoczesnością, sztućce SKUREN pasują do zastawy w każdym stylu, od klasycznej elegancji po rustykalny. I rzecz jasna do eklektycznych mieszanek łączących elementy z różnych okresów historii sztuki stosowanej i wzornictwa, a także inspiracji etnicznych.

Projektant Henrik Preutz

Projektant Henrik Preutz

Henrik Preutz to czterdziestolatek w typie brodatego drwala i tylko wesołe spojrzenie zdradza, że to ten sam chłopak z sąsiedztwa o jasnej czuprynie zawadiacko zaczesanej na bok, którym był jeszcze do niedawna. Do Almhult w Smalandii, które, jak każde dziecko wie, jest kolebką IKEA, trafił w 2003 roku zaraz po magisterium ze sztuk pięknych w Szkole Wzornictwa i Rzemiosła w Goeteborgu (Gothenburg University School of Design & Crafts). To było spełnienie jego marzenia. Dzisiaj jest jednym z dziesięciu wyłącznie pracujących dla IKEA projektantów. Ma na kącie dziesiątki produktów, o kilku pisałam już na naszym blogu. Z wielu korzystacie pewnie na co dzień, chociażby z akcesoriów kuchennych STABIL. Projekt SKUREN to chyba pierwszy w jego karierze dosłowny cytat z przeszłości. Przy czym nie chodzi mi o kontynuację tradycji skandynawskiego wzornictwa, bo to co innego. Trzonki łyżek, noży i widelców SKUREN powtarzają kontur starych sztućców, są jakby wycięte po obrysie. Co potwierdza nazwa „skure”, czyli wycięte (imiesłów od szwedzkiego „skära” – wycinać). Ujmując to inaczej, sztućce są po prostu odarte z charakterystycznego tłoczonego ornamentu. Atrakcyjna jest sama obła forma, która ładnie załamuje światło, szczególnie świec. Sztućce są tłoczone z jednego kawałka metalu, szlifowane i polerowane do połysku.

W dniu, w którym sztućce SKUREN pojawiły się w sklepach IKEA, Henrik Preutz wrzucił wpis na Tweetera: „jestem naprawdę usatysfakcjonowany”.

DEMOKRATYCZNY DESIGN to forma

Warto wiedzieć

 

…a forma to kategoria estetyczna. Wpływa na siłę wyrazu zarówno stołu, jak i obrączek do serwetek. Dzisiaj jest mierzona głośnym wow! – najwyższym wyrazem zachwytu. Ale nie zapominamy też o tym, że o gustach się nie dyskutuje. Jedno jest pewne – kiedy próbujemy sformułować definicję wzornictwa, nie możemy zapominać o estetyce. To, co nas otacza, ma być piękne i już!

IKEA nie postrzega designu jako dyscypliny, która nadaje wyłącznie formę (kształt) meblom, kuchennym akcesoriom i deseniom na tkaninach. Forma, tak jak funkcjonalność, zrównoważony rozwój, jakość i dostępność, jest jednym z filarów głoszonego przez IKEA demokratycznego wzornictwa. Posunę się dalej i dodam, że estetyka jest nie tyle jednym z parametrów designu, ale przenika je wszystkie i harmonijnie łączy! Podchodząc w ten sposób, dostrzegamy, że forma nie jest czymś dodanym do projektu, jakąś fanaberią, udziwnieniem czy dekoracją. Chociaż oczywiście i tak nieraz bywa.

Funkcjonalność, zrównoważony rozwój, dostępność, a nawet jakość opisują produkty w obiektywnych kategoriach. Z estetyką jest inaczej, opiera się ona bowiem na tym, co postrzegamy za pośrednictwem zmysłów; na widzeniu czy dotyku. Estetyka krzesła czy kuchennego kranu obejmuje formę, kolor, materiały, z którego są zrobione, z ich ciężarem, temperaturą, strukturą i fakturą, postrzegane jako wygląd (obraz), oraz relację między odbiorcą a owymi produktami. Doświadczenia estetyczne wnoszą w naszą rzeczywistość takie wartości, jak harmonia, dobre samopoczucie. Przedmioty codziennego użytku potrafią nas urzekać, podobnie jak literatura, muzyka, film czy wyśmienita kolacja. I to właśnie dzięki wzornictwu piękno się demokratyzuje i trafia pod strzechy. Zaobserwowano, że przestrzenie czy obiekty dobrze zaprojektowane, a więc i estetyczne, traktujemy z większym szacunkiem, jesteśmy z nich dumni i bardziej o nie dbamy. Zasada tyczy się głównie przestrzeni publicznych, ale nie tylko.

I tym razem bez przykładów się nie obejdzie. Tylko za łazienkowymi szafkami i lustrem LEJEN stoi werdykt jury konkursu IKEA Democratic Design Award, które uznało serię za najlepszy nowy produkt 2014 roku w kategorii BTI (breath-taking-item) – „zapierający dech w piersiach”. Pozostałe są moim subiektywnym wyborem. Każdy stworzyłby na pewno nieco inną listę najpiękniejszych produktów IKEA. Bez obaw, kiedyś do tego wrócimy.

Seria LEJEN to typowy produkt IKEA, który łączy funkcjonalność z jakością, przystępną ceną (zestaw ze zdjęcia złożony z 6 małych i 3 dużych kosztuje 321 zł) i efektownym, przyciągającym uwagę kolorem. Projektant, David Wahl, sięgnął po modne dzisiaj wzorce z lat 50. ubiegłego wieku. Stąd obłe krawędzie, plastik i zdecydowany kolor. Zadbał też o personalizację – każdy może skompletować zestaw LEJEN do indywidualnych potrzeb, a to również dlatego, że szafki można łączyć na wiele sposobów: w pionie, poziomie, jedna na drugiej, pod kątem 90 stopni, w szachownicę.  Na zdjęciach: szafki LEJEN o wym. 20x31[wys.]x23[gł.] cm i 20x62[wys.]x23[gł.] cm; tworzywo ABS (kopolimery akrylonitrylu, butadienu i styrenu).

Seria LEJEN to typowy produkt IKEA, który łączy funkcjonalność z jakością, przystępną ceną (zestaw ze zdjęcia złożony z 6 małych i 3 dużych kosztuje 321 zł) i efektownym, przyciągającym uwagę kolorem. Projektant, David Wahl, sięgnął po modne dzisiaj wzorce z lat 50. ubiegłego wieku. Stąd obłe krawędzie, plastik i zdecydowany kolor. Zadbał też o personalizację – każdy może skompletować zestaw LEJEN do indywidualnych potrzeb, a to również dlatego, że szafki można łączyć na wiele sposobów: w pionie, poziomie, jedna na drugiej, pod kątem 90 stopni, w szachownicę.
Na zdjęciach: szafki LEJEN o wym. 20×31[wys.]x23[gł.] cm i 20×62[wys.]x23[gł.] cm; tworzywo ABS (kopolimery akrylonitrylu, butadienu i styrenu).

Odwołująca się do zmysłów kolekcja SINNERLIG autorstwa sławnej brytyjskiej projektantki wnętrz Ilse Crawford. By nadążyć za zmieniającymi się trendami i zapewnić różność, IKEA wprowadza limitowane kolekcje. W przeszłości w ciągu roku dostępne były jedna lub dwie. Teraz możemy liczyć nawet na dziesięć! Jedne z limitowanych kolekcji IKEA mają początek w kreatywności utalentowanych projektantów, inne w kunszcie doświadczonych rzemieślników nawet z odległych rejonów świata (seria NIPPRIG). Wykraczają poza kojarzony z IKEA styl skandynawski. Akceptują różne punkty widzenia, dzięki czemu wydają się jeszcze bardziej interesujące. Zapewniają też bogactwo unikalnego wzornictwa. To zaspokaja różne gusty i gwarantuje, że w IKEA nie ogranicza się już tylko do decyzji, czy drzwiczki szafek mają być matowe, czy na wysoki połysk.  Na zdjęciach: stołek SINNERLIG (29x43x[wys.]x45 cm, korek w kolorze naturalnym, stal), lampy stołowe (wys.: 36 cm, 22 cm, 31 cm, szkło i korek), stół jadalny SINNERLIG z półką pod blatem (236×85 cm, płyta wiórowa, korek, stal malowana proszkowo). Więcej na: http://tytuurzadzisz.pl/kolekcja-sinnerlig/

Odwołująca się do zmysłów kolekcja SINNERLIG autorstwa sławnej brytyjskiej projektantki wnętrz Ilse Crawford. By nadążyć za zmieniającymi się trendami i zapewnić różność, IKEA wprowadza limitowane kolekcje. W przeszłości w ciągu roku dostępne były jedna lub dwie. Teraz możemy liczyć nawet na dziesięć! Jedne z limitowanych kolekcji IKEA mają początek w kreatywności utalentowanych projektantów, inne w kunszcie doświadczonych rzemieślników nawet z odległych rejonów świata (seria NIPPRIG). Wykraczają poza kojarzony z IKEA styl skandynawski. Akceptują różne punkty widzenia, dzięki czemu wydają się jeszcze bardziej interesujące. Zapewniają też bogactwo unikalnego wzornictwa. To zaspokaja różne gusty i gwarantuje, że w IKEA nie ogranicza się już tylko do decyzji, czy drzwiczki szafek mają być matowe, czy na wysoki połysk.
Na zdjęciach: stołek SINNERLIG (29x43x[wys.]x45 cm, korek w kolorze naturalnym, stal), lampy stołowe (wys.: 36 cm, 22 cm, 31 cm, szkło i korek), stół jadalny SINNERLIG z półką pod blatem (236×85 cm, płyta wiórowa, korek, stal malowana proszkowo).
Więcej na: http://tytuurzadzisz.pl/kolekcja-sinnerlig/

Seria IKEA 365+ jest idealnym dowodem na to, że najbardziej udają się te wewnętrznie spójne projekty, w których forma i dobór materiałów wynikają z funkcji. Nie znaczy to, że piękno pojawia się samo czy nie wymaga zaprojektowania. Nawet utalentowani i wrażliwi projektanci, a może szczególnie oni, długo cyzelują formę. Projektanci porcelany, garnków i noży: Henrik Preutz, Wiebke Braasch, Ola Wihlborg, Nike Karlsson oraz autorka tekstyliów – Maria Vinka również nie zaniedbali estetyki. Kolekcja jest harmonijna, nie brak jej elegancji i wdzięku. Ważne jest także to, że produkty zaspokajają potrzeby użytkowe, estetyczne i kulturowe ludzi od Sztokholmy po Costa Mesa w Kalifornii w Stanach Zjednoczonych i Dżakartę w Indonezji. Więcej na: http://tytuurzadzisz.pl/ikea-365-nowa-zastawa-stolowa/ i http://tytuurzadzisz.pl/tak-jak-lubisz/  Na zdjęciach: zastawa (porcelana), szkło (żaroodporne), noże (stal nierdzewna), ścierki (bawełna) i garnki (stal nierdzewna, szkło żaroodporne, silikon kauczukowy) z serii IKEA 365+.

Seria IKEA 365+ jest idealnym dowodem na to, że najbardziej udają się te wewnętrznie spójne projekty, w których forma i dobór materiałów wynikają z funkcji. Nie znaczy to, że piękno pojawia się samo czy nie wymaga zaprojektowania. Nawet utalentowani i wrażliwi projektanci, a może szczególnie oni, długo cyzelują formę. Projektanci porcelany, garnków i noży: Henrik Preutz, Wiebke Braasch, Ola Wihlborg, Nike Karlsson oraz autorka tekstyliów – Maria Vinka również nie zaniedbali estetyki. Kolekcja jest harmonijna, nie brak jej elegancji i wdzięku. Ważne jest także to, że produkty zaspokajają potrzeby użytkowe, estetyczne i kulturowe ludzi od Sztokholmy po Costa Mesa w Kalifornii w Stanach Zjednoczonych i Dżakartę w Indonezji. Więcej na: http://tytuurzadzisz.pl/ikea-365-nowa-zastawa-stolowa/http://tytuurzadzisz.pl/tak-jak-lubisz/
Na zdjęciach: zastawa (porcelana), szkło (żaroodporne), noże (stal nierdzewna), ścierki (bawełna) i garnki (stal nierdzewna, szkło żaroodporne, silikon kauczukowy) z serii IKEA 365+.

Dla IKEA dzieci są bardzo ważne. Kolekcja zabawek LATTJO również zasługuje na entuzjastyczne „wow”! A jeśli zgodzimy się, że wzornictwo jest sztuką (projektowania), w której estetyczna forma (obraz) odgrywa kluczową rolę, to okazuje się, że ma ono też znaczenie edukacyjne: kształtuje wrażliwość, otwartość na różne idee, uczy uwzględniać wiele punktów widzenia, przekraczać granice itd. A ponieważ design jest często jedyną dziedziną sztuki, z jaką dziecko ma do czynienia, tym ważniejsze jest, by była to sztuka na wysokim poziomie. Bo, wiadomo, czym skorupka za młodu nasiąknie….  Na zdjęciach: zestaw gier planszowych LATTJO (tryktrak, szachy, warcaby angielskie i chińczyk, wym. 37x37 cm; sklejka, lita sosna).

Dla IKEA dzieci są bardzo ważne. Kolekcja zabawek LATTJO również zasługuje na entuzjastyczne „wow”! A jeśli zgodzimy się, że wzornictwo jest sztuką (projektowania), w której estetyczna forma (obraz) odgrywa kluczową rolę, to okazuje się, że ma ono też znaczenie edukacyjne: kształtuje wrażliwość, otwartość na różne idee, uczy uwzględniać wiele punktów widzenia, przekraczać granice itd. A ponieważ design jest często jedyną dziedziną sztuki, z jaką dziecko ma do czynienia, tym ważniejsze jest, by była to sztuka na wysokim poziomie. Bo, wiadomo, czym skorupka za młodu nasiąknie….
Na zdjęciach: zestaw gier planszowych LATTJO (tryktrak, szachy, warcaby angielskie i chińczyk, wym. 37×37 cm; sklejka, lita sosna).